Treść: KRiS. Jolka. Jan. Knur. Lolo. Cytuję "Co orzekł Sąd Najwyższy?
Sąd Najwyższy przypomniał fundamentalną zasadę: obywatel nie ma obowiązku spowiadać się ze swojej obecności w miejscu publicznym, a subiektywne odczucia policjanta to za mało, by ograniczać wolność jednostki.
Z uzasadnienia wyroku SN:
?(?) zachowanie obwinionego, polegające na przebywaniu na dworcu, nie stanowiło samo w sobie wykroczenia, zaś jego ?dziwne? zachowanie, na które wskazują funkcjonariusze, nie zostało wyjaśnione. Tak jak wyjaśnione nie zostało dlaczego zachowanie to wzbudziło podejrzenia funkcjonariuszy Policji.?
Kiedy można odmówić podania danych Policji?
Wielu obywateli obawia się zarzutu z art. 65 k.w. Przepis ten mówi o karze dla tego, kto wbrew obowiązkowi nie udziela informacji o tożsamości. Kluczem jest tu fraza ?wbrew obowiązkowi?. Sąd Najwyższy w omawianym wyroku potwierdził linię orzeczniczą (m.in. wyroki III KK 291/11 oraz II KK 422/20), zgodnie z którą:
:
1. Musi istnieć podstawa faktyczna: Policjant musi wskazać konkretny powód legitymowania (np. podejrzenie popełnienia przestępstwa, bycie świadkiem zdarzenia, poszukiwanie osoby).
2. Brak podstawy = brak obowiązku: Jeśli funkcjonariusz żąda danych bez podstawy prawnej (czyli np. tylko dlatego, że ktoś ?stoi bez celu?), obywatel może odmówić ich podania bez konsekwencji prawnych.
3. ?Dziwne zachowanie? to nie dowód: Samo stwierdzenie policjanta, że ktoś zachowuje się nietypowo, bez wskazania, na czym to polega i jaki ma związek z łamaniem prawa, nie uzasadnia legitymowania.
Legitymowanie prewencyjne ? czy jest legalne?
W omawianej sprawie policjanci powoływali się na zadania z odprawy dotyczące ?legitymowania osób podejrzanych w rejonie infrastruktury krytycznej?. Sąd Najwyższy nie neguje prawa Policji do dbania o bezpieczeństwo, ale zaznacza, że ogólne wytyczne służbowe nie stoją ponad ustawą.
Aby legitymowanie było legalne, muszą zostać spełnione przesłanki z art. 14 i 15 ustawy o Policji. Bycie na dworcu, spacerowanie czy czekanie na kogoś nie jest czynem zabronionym, a więc nie daje podstawy do ustalania tożsamości.
"
